Κοιτώντας, με όση ψυχραιμία μπορεί να διαθέτεις, τη μεταγραφική αγορά στην Ευρώπη είναι αδύνατον να μην αναρωτηθείς για την αξιοπιστία της «προστασίας» που προσφέρει το financial fair play στις ποδοσφαιρικές ομάδες με τις μικρότερες οικονομικές δυνατότητες. Οπως επίσης για τη μορφή της οικονομικής τάξης που μπορεί να θεσπίσει και παράλληλα να εγγυηθεί ένα είδος εύρυθμης λειτουργίας στο ευρωπαϊκό ποδόσφαιρο.
Δεν γράφω για οικονομική ισότητα ή προστασία των οικονομικά αδύνατων γιατί τέτοιο πράγμα δεν συμβαίνει και ούτε πρόκειται να συμβεί. Δεν χρειάζεται να είσαι οικονομολόγος για να αντιληφθείς ότι οι ανισότητες, αντί να μειώνονται διευρύνονται, αφού οι ισχυροί προσελκύουν τον μεγάλο όγκο των διαθέσιμων κεφαλαίων, αφήνοντας ψίχουλα για τους υπόλοιπους. Πολλές φορές, ούτε καν ψίχουλα. Για να κατανοήσει κάποιος το τι συμβαίνει ας σκεφθεί πως η Ρεάλ Μαδρίτης προσφέρει το 21% των ετήσιων εσόδων της για την αγορά ενός και μόνον ποδοσφαιριστή, του Γκάρεθ Μπέιλ της Τότεναμ.
Στο ποσό αυτό δεν συμπεριλαμβάνονται οι μισθοί και τα μπόνους του ποδοσφαιριστή, που θα προστεθούν στο βαρύ μισθολόγιο της ισπανικής ομάδας. Τέσσερα χρόνια πριν τη μεταγραφή του Μπέιλ, η ίδια ομάδα έκανε την ακριβότερη μεταγραφή στην ιστορία, ξοδεύοντας σχεδόν 95 εκατ. ευρώ για την απόκτηση του Κριστιάνο Ρονάλντο. Υπάρχει μία ηλίθια «οικονομική» επιχειρηματολογία που λέει ότι «και τι έγινε, αφού ο παίκτης τα φέρνει». Αυτό είναι ένας πολύ εύκολος και βολικός μύθος που δεν εξετάζει με οικονομικούς όρους την απόδοση μίας τέτοιας επένδυσης, σε βάθος τριετίας, για παράδειγμα και το βάρος ή το κέρδος που αποφέρει στην ομάδα-επιχείρηση.
Η συγκεκριμένη, μπορεί να εμφανίζει τα υψηλότερα ετήσια έσοδα από κάθε άλλη ευρωπαϊκή ομάδα αλλά κανείς δεν βλέπει δίπλα στα έσοδα τις ετήσιες δαπάνες και το χρέος της ομάδας. Πώς συμβαίνει αυτό το θαύμα, να ξοδεύεις το 21% των εσόδων σου για έναν και μόνο ποδοσφαιριστή -όπως είχε γίνει περίπου και με τον Ρονάλντο- και να είσαι σίγουρος ότι θα κερδίσεις τους τίτλους που χρειάζεται για να κάνεις απόσβεση; Α, γίνεται. Κατ' αρχήν, δεν χρειάζεται να είσαι σίγουρος ότι θα κερδίσεις τίτλους. Κατά δεύτερον, ο τρόπος που είναι διαρθρωμένη η παγκόσμια οικονομία και επιτρέπει στη λογιστική και τους ελέγχους να λειτουργούν, σου δίνουν τη δυνατότητα -που είναι ψευδαίσθηση- να ξοδεύεις χωρίς να φοβάσαι ότι θα πέσεις έξω. Ειδικά αν έχεις τέτοιο μέγεθος με τις διασυνδέσεις, την εμπορική δυναμική και το ειδικό βάρος της Ρεάλ.
Πολύ μεγάλη για να πέσει έξω
«Δεν είναι δυνατόν να αφήσουν μία Ρεάλ να πτωχεύσει», λέγεται συχνά. Οπως λεγόταν και για τη Μέριλ Λιντς, που δύο μήνες πριν πτωχεύσει είχε την καλύτερη αξιολόγηση. Οπως έλεγαν και για τα ενυπόθηκα δάνεια υψηλού ρίσκου -«τα φέρνουν» έλεγαν- μέχρι που έσκασε η φούσκα. Μία παρόμοια γεμίζει αέρα στο ευρωπαϊκό ποδόσφαιρο και όταν σκάσει, θα μετράμε κουφάρια ομάδων, γιατί το ffp της ΟΥΕΦΑ, δεν προστατεύει, δεν ελέγχει και δεν περιορίζει τίποτε ουσιαστικά.
Απλά κατοχυρώνει τη θέση των 12-16 ισχυρών που θα μονοπωλούν τις τελικές φάσεις των διασυλλογικών οργανώσεων και που κάποια στιγμή, θα κάνουν το επόμενο βήμα. Να πουν στην ΟΥΕΦΑ ότι δεν την έχουν ανάγκη, πράγμα που μπορεί να συμβεί και με απόφαση του Ευρωπαϊκού δικαστηρίου, όπως με την υπόθεση Μποσμάν. Ομως, ακόμη και έξω από μεγέθη τύπου Ρεάλ. Πόσες ομάδες των ομίλων του Τσάμπιονς Λιγκ μπορούν να ξοδέψουν το 21% των εσόδων τους για εναν και μόνο ποδοσφαιριστή, έστω και πολύ μικρότερης τιμής από εκείνην του Μπέιλ;
Αναφέρομαι στη Ρεάλ γατί είναι ο πλουσιότερος σύλλογος στον κόσμο και κατά πάσα βεβαιότητα, θα εξακολουθήσει να βρίσκεται στην κορυφή της ετήσιας λίστας της Deloitte. Μιλώ για μία ομάδα με έσοδα πάνω από 600 εκατομμύρια τον χρόνο, που έχει κάνει ένα νέο μεγάλο εμπορικό άνοιγμα στον Αραβικό Κόλπο και έχει ήδη εξασφαλίσει από ένα επενδυτικό ταμείο του Ντουμπάι 400 εκατομμύρια ευρώ για την ανακατασκευή και τον εκσυγχρονισμό του «Μπερναμπέου».
Το «χαλί» των θυγατρικών
Αυτή η χρηματοδότηση ανοίγει για πρώτη φορά και το θέμα της ονοματοδοσίας του γηπέδου, κάτι που μπορεί να αποτελέσει μία νέα πηγή μεγάλων εσόδων. Και μεγάλων αντιδράσων. Με τους μεγάλους, όλα είναι μεγάλα. Και οι πονοκέφαλοι όπως της ΟΥΕΦΑ που μέρα τη μέρα ανακαλύπτει τις ανεπάρκειες του ffp. Τώρα, έχει επικεντρωθεί στη Μάντσεστερ Σίτι και προσπαθεί να βγάλει άκρη με τις θυγατρικές της ομάδας που έχουν δημιουργήσει οι Αραβες. Βλέπετε, -όχι μόνο στην περίπτωση της Σίτι- πολλές μεγάλες ομάδες που έχουν ευρείας ανάπτυξης εμπορικές δραστηριότητες, δημιουργούν θυγατρικές και είναι συνηθισμένη πρακτική να τις χρησιμοποιούν όπως η ακαμάτρα νοικοκυρά το χαλί, κάτω από το οποίο κρύβει τα σκουπίδια. Στις θυγατρικές αυτές, φορτώνεις ζημιές και δαπάνες που θέλεις να μην παρουσιάζονται στην κύρια οικονομική δραστηριότητα της ομάδας, που θα ελέγξει το ffp. Συνηθισμένη πρακτική στον κόσμο των μεγάλων επιχειρήσεων, όπως και των ομάδων που είναι πλέον επιχειρήσεις. Και απομακρύνονται από όλες τις υπόλοιπες.

ΠΗΓΗ: SportDay