Υπήρξε ο άνθρωπος- προπονητής- επαναστάτης που εφεύρε το «match analysis» όταν ακόμη, άπαντες αγνοούσαν την ύπαρξή του. Χωρίς κανένα τεχνολογικό βοήθημα, τη σκοτεινή εποχή του Τσαουσέσκου «δανειζόταν» από το κοντινότερο Λύκειο τους οκτώ καλύτερους μαθητές. Τους έστελνε στο γήπεδο με σαφείς εντολές να σημειώνουν, κάθε τέταρτο τις κινήσεις των ποδοσφαιριστών και την επομένη άπλωνε σ’ ένα τραπέζι τις δεκάδες κόλλες για να εξηγήσει στους άμεσα ενδιαφερόμενους τα λάθη ή τις σωστές κινήσεις της Ντιναμό Βουκουρεστίου.

 Ήταν η εποχή που, στη Ρουμανία η Στεάουα του γιου του δικτάτορα έπρεπε, πάση θησεία να κερδίσει, αλλά και η εποχή που η Ντιναμό εξέφραζε το καλύτερο και πλέον εντυπωσιακό ποδόσφαιρο, σε τέτοιο μάλιστα βαθμό που ο Τσαουσέσκου Τζούνιορ κάποια στιγμή ανέθεσε στους Λουτσέσκου την τεχνική ηγεσία της εθνικής ομάδας.

 Το αριστούργημά του το πέτυχε στα 12 χρόνια που παρέμεινε στο Ντόνετσκ δημιουργώντας, αλλά και κατακτώντας ένα Uefa με τη Σαχτάρ, αποκαλούμενη και «Βραζιλία της Ουκρανίας» γιατί ο μεγιστάνας του ατσάλι, Ρινάτ Αχμέτοφ είχε τη δυνατότητα να του αγοράσει όποιον Βραζιλιάνο ήθελε.

 Ήταν ερωτευμένος με το ποδόσφαιρο των «Cariocas» από το μακρινό ’70 όταν, στο Μουντιάλ του Μεξικού αντάλλαξε φανέλα με τον Πελέ. Είχε όμως κι ένα παράπονο: ότι ήταν ο πρώτος που διέβλεψε στον 16χρονο τότε Νεϊμάρ τη δυναμική του σπάνιου ταλέντου του, αλλά για λόγους γραφειοκρατικούς δεν κατάφερε να τον αποκτήσει.

 Μισούσε τα σχήματα και τα συστήματα και εκνευριζόταν όταν κάποιος του ανέφερε το 4-3-3 ή το 3-5-2. «Δεν προπονώ αριθμούς, αλλά ιδέες». Και δεν είναι καθόλου τυχαίο εάν, στην καριέρα του κατέκτησε συνολικά 36 τίτλους με οκτώ διαφορετικές ομάδες.

 Ενώ από τους παίκτες του, τον οποιονδήποτε, είτε ήταν ήδη διάσημος, είτε θα γινόταν απαιτούσε σεβασμό, πειθαρχία, υγιεινή, παιδεία, αλλά και καλλιέργεια. Στις πόλεις που επισκεπτόταν, συνήθως έχανε την τελευταία προπόνηση, επίτηδες και σκόπιμα γιατί τους πήγαινε, με δικά του έξοδα σε μουσεία, σε εκθέσεις ζωγραφικής, σε παραστάσεις, όπερας ή μπαλέτου γιατί «δεν είναι δυνατόν να βλέπουν μόνο γήπεδα και ξενοδοχεία». Και μάλιστα, χωρίς οδηγό, αλλά με τον ίδιο σε ρόλο Κικέρωνα χάρη στις οκτώ γλώσσες (!) που μιλούσε με άπταιστο τρόπο.

 Στην Ουκρανία, εν ζωή ακόμη του είχαν φιλοτεχνήσει ένα άγαλμα έξω από το «Donbass Arena» γιατί ήταν ο μοναδικός προπονητής που κατάφερε να «σβήσει» τη βαριά κληρονομιά της Ντιναμό Κιέβου και του «σιδερένιου στρατηγού» Λομπανόφσκι.

 Στα 10 χρόνια που παρέμεινε στην Ιταλία, είτε στην Πίζα με τον Ντιέγκο Σιμεόνε (που μαζί  με τον Αραγονιές, εξελίχθηκε σ’ έναν από τους καλύτερους προπονητές στην Ιστορία της Ατλέτικο Μαδρίτης), είτε στις Ρετζάνα, Ίντερ και Μπρέσια δεν είχε τον παραμικρό ενδοιασμό ν’ αφήσει στον πάγκο ολόκληρους Μπάτζο και Πίρλο, Σαμπάου και Βαλένσια ή τον αγαπημένο του Χάτζι εάν έκρινε ότι δεν θα του έδιναν το 100%.

 «Υπάρχουν δύο τρόποι για να κερδίσεις: είτε με χρήματα, είτε καλλιεργώντας τους νέους. Τα χρήματα όμως, κάποια στιγμή θα τελειώσουν, γι’ αυτό και προτιμώ το δεύτερο», ήταν το αγαπημένο του μότο. Ενώ όταν ένας πρόεδρος του έλεγε, έχουμε στη διάθεσή μας 20εκ. ευρώ, ποιον παίκτη θα ήθελες να σου αγοράσω (;), του απαντούσε «φτιάξε ένα γυμναστήριο και ένα λεωφορείο, γιατί αυτά είναι τελικά που μένουν».

Υπόλοιπος Κόσμος Μιρτσέα Λουτσέσκου