Κανείς δεν ξεχνά τον "νονό" των γκολ!

Αθλητικό Σαν Σήμερα: Στις 4 Μαΐου 2012, το αφρικανικό ποδόσφαιρο αποχαιρέτησε μία από τις πιο εμβληματικές μορφές του. Ο Ρασίντ Γεκινί, ο μεγάλος Νιγηριανός σέντερ φορ, ο άνθρωπος που συνέδεσε το όνομά του με τα πρώτα μεγάλα βήματα των «Σούπερ Αετών» στο παγκόσμιο ποδόσφαιρο, έφυγε από τη ζωή στο Ιμπαντάν της Νιγηρίας, σε ηλικία μόλις 48 ετών.

Ήταν ένας ποδοσφαιριστής που έζησε τη δόξα, γνώρισε τη λατρεία, πέρασε από μεγάλα ευρωπαϊκά γήπεδα, φόρεσε και τη φανέλα του Ολυμπιακού, αλλά στο τέλος πάλεψε με σκοτεινούς προσωπικούς δαίμονες. Δημοσιεύματα του νιγηριανού Τύπου ανέφεραν ότι τα τελευταία χρόνια της ζωής του αντιμετώπιζε σοβαρά προβλήματα ψυχικής υγείας, μεταξύ των οποίων κατάθλιψη και διπολική διαταραχή.

Ο Γεκινί δεν ήταν απλώς ένας καλός επιθετικός. Ήταν ένας γεννημένος γκολτζής. Το παρατσούκλι του, «Goalsfather», δηλαδή «ο Νονός των Γκολ», δεν του δόθηκε τυχαία. Το κέρδισε μέσα στα γήπεδα, με την ικανότητά του να σκοράρει από παντού, με κάθε τρόπο, ακόμη και όταν η φάση έμοιαζε χαμένη.

Από τη φτώχεια της Καντούνα στην κορυφή της Αφρικής

Ο Rashidi Yekini γεννήθηκε στις 23 Οκτωβρίου 1963 στην Καντούνα της Νιγηρίας. Τα πρώτα χρόνια της ζωής του δεν είχαν καμία σχέση με τη λάμψη του επαγγελματικού ποδοσφαίρου. Μεγάλωσε μέσα στη φτώχεια και αναγκάστηκε από νεαρή ηλικία να δουλέψει ως τεχνίτης και ηλεκτροσυγκολλητής.

Το ποδόσφαιρο, όμως, ήταν το μεγάλο του καταφύγιο. Εκεί έβρισκε την ελευθερία που δεν του έδινε η καθημερινότητα. Το ταλέντο του φάνηκε γρήγορα και το 1981 εντάχθηκε στην UNTL FC, ομάδα της γενέτειράς του. Έναν χρόνο αργότερα πήρε μεταγραφή στους Shooting Stars, μία από τις ιστορικές ομάδες της Νιγηρίας.

Εκεί άρχισε να χτίζει τον μύθο του. Με τους Shooting Stars σημείωσε 45 γκολ σε 53 αγώνες, επίδοση που τον ανέδειξε σε φαινόμενο του νιγηριανού ποδοσφαίρου. Η εκτελεστική του δεινότητα, η δύναμη, η αίσθηση της περιοχής και η ικανότητά του να τελειώνει φάσεις με ψυχραιμία τον έκαναν να ξεχωρίσει πολύ νωρίς.

Το 1983 αναδείχθηκε Αφρικανός Ποδοσφαιριστής της Χρονιάς, όντας ο πρώτος Νιγηριανός που κατέκτησε αυτή τη διάκριση. Ήταν το πρώτο μεγάλο διεθνές παράσημο μιας καριέρας που θα τον έφερνε σύντομα στην Ευρώπη.

Η ευρωπαϊκή διαδρομή και η εκτόξευση στην Πορτογαλία

Ο Γεκινί αγωνίστηκε εκτός Νιγηρίας σε αρκετές χώρες. Πέρασε από την Ακτή Ελεφαντοστού και την Africa Sports, από την Πορτογαλία με τη Βιτόρια Σετούμπαλ, από την Ισπανία με τη Σπόρτινγκ Χιχόν, από τη Σαουδική Αραβία με την Αλ Σαμπάμπ, από την Τυνησία με την Μπιζέρτε και από την Ελβετία με τη Ζυρίχη.

Η κορυφαία του ευρωπαϊκή περίοδος ήταν αναμφίβολα στην Πορτογαλία. Με τη φανέλα της Βιτόρια Σετούμπαλ έκανε πράγματα εντυπωσιακά. Σε τέσσερα χρόνια σημείωσε 91 γκολ σε 113 αγώνες, έγινε σημείο αναφοράς της ομάδας και το 1994 αναδείχθηκε πρώτος σκόρερ του πορτογαλικού πρωταθλήματος, κατακτώντας τη Bola de Prata, την «Ασημένια Μπάλα».

Ήταν ένας φορ παλιάς κοπής, αλλά με ένστικτο σπάνιο. Δεν χρειαζόταν πολλές επαφές. Ήξερε πού να σταθεί, πότε να κινηθεί, πότε να χτυπήσει. Είχε το ένστικτο του κυνηγού, αυτό που δεν διδάσκεται εύκολα.

Το πέρασμα από τον Ολυμπιακό

Τη σεζόν 1994-1995, λίγο μετά το Μουντιάλ των ΗΠΑ, ο Ρασίντ Γεκινί φόρεσε τη φανέλα του Ολυμπιακού. Ήρθε στην Ελλάδα με μεγάλο όνομα, έχοντας πίσω του μια εντυπωσιακή τετραετία στην Πορτογαλία και τη λάμψη της παρουσίας του στο Παγκόσμιο Κύπελλο.

Το πέρασμά του από τους «ερυθρόλευκους», όμως, ήταν σύντομο. Αγωνίστηκε σε μόλις έξι παιχνίδια και σημείωσε δύο γκολ. Δεν κατάφερε να προσαρμοστεί, ενώ σύμφωνα με τις αναφορές της εποχής αντιμετώπισε προβλήματα υγείας και χαρακτήρα, με αποτέλεσμα να μην μπορέσει να συνυπάρξει ομαλά με την ομάδα και τον τότε προπονητή, Νίκο Αλέφαντο.

Για τον Ολυμπιακό, έμεινε περισσότερο ως μια μεταγραφή μεγάλου ονόματος που δεν πρόλαβε να δείξει την πραγματική της αξία. Για όσους όμως γνώριζαν τι είχε κάνει πριν και τι σήμαινε για τη Νιγηρία, ο Γεκινί δεν ήταν αποτυχημένη περίπτωση. Ήταν ένας σπουδαίος φορ που στην Ελλάδα δεν βρήκε ποτέ το περιβάλλον για να ξεδιπλώσει αυτό που ήδη είχε αποδείξει αλλού.

Ο ιστορικός πανηγυρισμός στο Μουντιάλ του 1994

Αν υπάρχει μία εικόνα που συνοψίζει όλη την καριέρα του Ρασίντ Γεκινί, είναι ο πανηγυρισμός του στο Παγκόσμιο Κύπελλο του 1994 στις ΗΠΑ.

Στις 21 Ιουνίου 1994, η Νιγηρία αντιμετώπισε τη Βουλγαρία. Ήταν η πρώτη συμμετοχή των «Σούπερ Αετών» σε τελική φάση Μουντιάλ. Ο Γεκινί πέτυχε το πρώτο γκολ στη νίκη της Νιγηρίας με 3-0 και έγραψε ιστορία: έγινε ο πρώτος Νιγηριανός που σκόραρε σε Παγκόσμιο Κύπελλο.

Αμέσως μετά το γκολ, έτρεξε προς τα δίχτυα, τα άρπαξε με τα δύο χέρια, τα τράνταξε και ξέσπασε σε κραυγές και δάκρυα. Δεν ήταν απλός πανηγυρισμός. Ήταν έκρηξη εθνικής υπερηφάνειας, προσωπικής λύτρωσης και ποδοσφαιρικής δικαίωσης.

Η εικόνα αυτή έμεινε για πάντα στην ιστορία. Ένας άνθρωπος που είχε ξεκινήσει μέσα από τη φτώχεια της Καντούνα, κρατούσε στα χέρια του τα δίχτυα ενός Μουντιάλ και φώναζε στον κόσμο ότι η Νιγηρία ήταν πλέον εδώ.

Λίγες ημέρες αργότερα, στις 29 Ιουνίου 1994, η Νιγηρία αντιμετώπισε την Ελλάδα στον ίδιο όμιλο. Ο Γεκινί δεν σκόραρε, αλλά η ομάδα του επιβεβαίωσε ότι αποτελούσε μία από τις πιο συναρπαστικές νέες δυνάμεις του παγκόσμιου ποδοσφαίρου.

Ο πρώτος σκόρερ της Νιγηρίας

Με την εθνική ομάδα της Νιγηρίας, ο Γεκινί αγωνίστηκε για περίπου 14 χρόνια, από το 1984 έως το 1998. Κατέκτησε το Κύπελλο Εθνών Αφρικής το 1994, τη χρονιά που η Νιγηρία έφτασε στην κορύφωση μιας σπουδαίας γενιάς.

Στις διεθνείς καταγραφές υπάρχουν διαφορές ως προς τον ακριβή αριθμό συμμετοχών του, όμως το κρίσιμο στοιχείο δεν αλλάζει: με 37 γκολ, παραμένει ο κορυφαίος σκόρερ στην ιστορία της εθνικής Νιγηρίας.

Αυτό από μόνο του αρκεί για να δείξει το μέγεθός του. Η Νιγηρία έχει βγάλει τεράστιους ποδοσφαιριστές: Τζέι Τζέι Οκότσα, Νουάνκο Κανού, Ντάνιελ Αμοκάτσι, Εμανουέλ Αμουνίκε, Τζον Όμπι Μίκελ, Βίκτορ Όσιμεν. Κι όμως, στην κορυφή των σκόρερ παραμένει ο Ρασίντ Γεκινί.

Η σκοτεινή τελευταία πράξη

Η ζωή του μετά το ποδόσφαιρο δεν είχε την ίδια λάμψη. Ο Γεκινί αποσύρθηκε σταδιακά από το προσκήνιο και τα τελευταία χρόνια του σημαδεύτηκαν από προβλήματα ψυχικής υγείας. Οι αναφορές για κατάθλιψη, διπολική διαταραχή και απομόνωση έδωσαν τραγική διάσταση στο τέλος του.

Πέθανε στις 4 Μαΐου 2012, σε ηλικία μόλις 48 ετών. Για τη Νιγηρία, ο θάνατός του ήταν εθνικό πένθος. Για το αφρικανικό ποδόσφαιρο, ήταν η απώλεια ενός από τους πιο αυθεντικούς σκόρερ που ανέδειξε ποτέ η ήπειρος.

Η προσωπική του ιστορία θυμίζει ότι πίσω από τα γκολ, τα τρόπαια, τις φανέλες και τις ιαχές των γηπέδων υπάρχουν άνθρωποι. Άνθρωποι που κουβαλούν βάρη, αγωνίες, τραύματα και σιωπές που συχνά δεν φαίνονται την ώρα της δόξας.

Η Google τον τίμησε με doodle

Το 2023, στα 60 χρόνια από τη γέννησή του, η Google τίμησε τον Ρασίντ Γεκινί με ειδικό doodle. Ήταν μια παγκόσμια υπενθύμιση της αξίας του και της θέσης του στην ιστορία του ποδοσφαίρου.

Η Google τον παρουσίασε ως τον κορυφαίο σκόρερ της Νιγηρίας και έναν από τους σημαντικότερους αθλητές της χώρας όλων των εποχών. Και σωστά. Γιατί ο Γεκινί δεν ήταν μόνο ένας παίκτης που πέτυχε πολλά γκολ. Ήταν σύμβολο μιας ποδοσφαιρικής γενιάς που έβαλε τη Νιγηρία στον παγκόσμιο χάρτη.

Ο «Goalsfather» που δεν ξεχάστηκε

Ο Ρασίντ Γεκινί έζησε μια ζωή γεμάτη αντιθέσεις. Από τη φτώχεια στην αναγνώριση. Από τα συνεργεία και τις δύσκολες δουλειές στα γήπεδα της Ευρώπης. Από τη δόξα του Μουντιάλ στη μοναξιά των τελευταίων χρόνων. Από τα δάκρυα χαράς στα δίχτυα της Βουλγαρίας στα δάκρυα της Νιγηρίας για τον πρόωρο χαμό του.

Το πέρασμά του από τον Ολυμπιακό μπορεί να ήταν μικρό, αλλά η ποδοσφαιρική του αξία ήταν τεράστια. Ήταν ένας επιθετικός που ήξερε να κάνει το πιο δύσκολο πράγμα στο ποδόσφαιρο: να στέλνει την μπάλα στα δίχτυα.

Σαν σήμερα, 4 Μαΐου, η μνήμη γυρίζει σε εκείνον τον ψηλό, δυνατό φορ που έπιασε τα δίχτυα με τα δύο του χέρια και φώναξε με όλη του την ψυχή. Εκείνη η εικόνα είναι ολόκληρος ο Ρασίντ Γεκινί: πάθος, πόνος, περηφάνια, λύτρωση.

Ο «Νονός των Γκολ» έφυγε νωρίς. Αλλά το όνομά του έμεινε εκεί που ανήκει: στην ιστορία του αφρικανικού και παγκόσμιου ποδοσφαίρου.