Τη βαρύτητα και τις πολλαπλές διαστάσεις της πρόσφατης δήλωσης του Ισραηλινού πρωθυπουργού, Βενιαμίν Νετανιάχου, με την οποία αναγνώρισε τη Γενοκτονία των Αρμενίων, των Ποντίων και των Ασσυρίων, ανέλυσε ο επισκέπτης καθηγητής διεθνών σχέσεων στο Πάντειο Πανεπιστήμιο και ερευνητής του ΕΛΙΑΜΕΠ, Γαβριήλ Χαρίτος, μιλώντας στην Ευαγγελία Μπαλτατζή στην εκπομπή «Ναι μεν, αλλά» στο Πρώτο Πρόγραμμα.

Το νέο περιφερειακό δόγμα του Ισραήλ

Σύμφωνα με τον κ. Χαρίτο, η δήλωση Νετανιάχου εντάσσεται στο νέο δόγμα περιφερειακής πολιτικής του Ισραήλ, το οποίο διατύπωσε ο υπουργός Εξωτερικών Γκιντόν Σάαρ τον περασμένο Δεκέμβριο. Βάσει αυτής της προσέγγισης, «φυσικοί σύμμαχοι» του Ισραήλ στη Μέση Ανατολή θεωρούνται οι μη-μουσουλμανικοί και μη-αραβικοί παράγοντες, όπως μειονοτικές ομάδες στη Συρία (Δρούζοι, Κούρδοι, Αλαουΐτες), αλλά και ο αρμενικός παράγοντας, που ιστορικά βρίσκεται απέναντι σε Τουρκία και Αζερμπαϊτζάν.

Η αντιφατική σχέση Ισραήλ – Αρμενίας

Η σχέση Ισραήλ και Αρμενίας χαρακτηρίζεται διαχρονικά από αντιφάσεις: κοινές μνήμες ιστορικών τραγωδιών (Ολοκαύτωμα και Αρμενική Γενοκτονία) από τη μία, αλλά και πολιτικά εμπόδια από την άλλη, όπως η στρατηγική εξάρτηση της Αρμενίας από το Ιράν και οι παλαιότερες στενές σχέσεις Ισραήλ–Τουρκίας. Σημαντικό πλήγμα υπήρξε επίσης η ενίσχυση του αζερικού οπλοστασίου από το Ισραήλ στον πόλεμο με την Αρμενία.

Ωστόσο, η σχετική εξομάλυνση των σχέσεων Ερεβάν–Μπακού, με τη μεσολάβηση του πρώην προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, φαίνεται πως έδωσε στον Νετανιάχου το περιθώριο να κάνει ένα πρώτο «άνοιγμα» προς την αρμενική πλευρά, ξεκινώντας μέσω της ισχυρής αρμενικής διασποράς στις ΗΠΑ. Δεν είναι τυχαίο, όπως επεσήμανε ο κ. Χαρίτος, ότι η δήλωση έγινε σε αμερικανικό βήμα.

Επικοινωνιακή κίνηση με βλέμμα στον ΟΗΕ

Παρά την ιστορική της βαρύτητα, η αναγνώριση που έκανε ο Νετανιάχου δεν συνιστά νομική δέσμευση, αλλά περισσότερο επικοινωνιακή πρωτοβουλία. Εντάσσεται, όπως σημείωσε ο κ. Χαρίτος, στο πλαίσιο κινήσεων ενόψει της επερχόμενης Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ, όπου αναμένονται κύματα μονομερών αναγνωρίσεων ενός ανεξάρτητου παλαιστινιακού κράτους. Μέσα σε αυτό το κλίμα, το Ισραήλ επιχειρεί να αναβαθμίσει την εικόνα του στο εξωτερικό, η οποία έχει πληγεί από τα γεγονότα στη Γάζα τα τελευταία δύο χρόνια.

Σύνδεση με τον ελληνικό παράγοντα

Η αναφορά του Νετανιάχου και στη Γενοκτονία των Ποντίων αποσκοπεί, σύμφωνα με τον κ. Χαρίτο, στη διατήρηση και ενίσχυση των δεσμών του Ισραήλ με την Ελλάδα, εντάσσοντας τη συγκεκριμένη αναγνώριση στο πλαίσιο μιας ευρύτερης στρατηγικής προσέγγισης με περιφερειακούς συμμάχους.