Σε ένα από τα πιο απαιτητικά επιχειρησιακά περιβάλλοντα των τελευταίων ετών, την Ερυθρά Θάλασσα, η ελληνική φρεγάτα «Ψαρά» φέρεται να πέτυχε αυτό που ακόμη και πανάκριβα δυτικά αντιτορπιλικά δυσκολεύτηκαν να εξασφαλίσουν: μια βιώσιμη και οικονομικά ανθεκτική άμυνα απέναντι σε σμήνη drones.

Σύμφωνα με ανάρτηση της σελίδας "Military Channel" που αριθμεί πάνω από 24.000 ακόλουθους στο Facebook, το ελληνικό σύστημα "ΚΕΝΤΑΥΡΟΣ" έχει ήδη προκαλέσει σοβαρό ενδιαφέρον στις Ηνωμένες Πολιτείες και σε συμμάχους του ΝΑΤΟ, καθώς μετατοπίζει τη συζήτηση από το κλασικό ερώτημα «πώς το καταρρίπτουμε;» στο ουσιαστικότερο «πώς το εξουδετερώνουμε χωρίς να εξαντλούμε πανάκριβα αποθέματα».

Η βασική διαφορά βρίσκεται στο οικονομικό ισοζύγιο της σύγκρουσης. Η CENTCOM είχε επισημάνει ότι μόνο κατά την επιχείρηση Rough Rider το 2025, οι ΗΠΑ δαπάνησαν πάνω από 400 εκατ. δολάρια σε πυραύλους αναχαίτισης για να καταρρίψουν drones των Χούθι, η συνολική αξία των οποίων ήταν κάτω από 5 εκατ. δολάρια. Εκεί ακριβώς έρχεται η ελληνική απάντηση: ηλεκτρονική παρεμβολή αντί για ακριβή αναχαίτιση.

Το "ΚΕΝΤΑΥΡΟΣ" όπως αναφέρεται, επιτρέπει στη φρεγάτα «Ψαρά» να πετυχαίνει αυτό που περιγράφεται ως “zero-cost kill”: να εξουδετερώνει εχθρικά drones με κόστος που περιορίζεται ουσιαστικά σε ελάχιστη κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας. Παράλληλα, διασώζει πολύτιμους πυραύλους ESSM για απειλές υψηλότερης κατηγορίας, όπως βαλλιστικά βλήματα κατά πλοίων, διατηρώντας έτσι κρίσιμο βάθος φόρτου και επιχειρησιακή αντοχή στη θάλασσα.

Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται και στην ενσωμάτωση του ελληνικού συστήματος στο ισραηλινό Barak-MX στις αρχές του 2026. Η διασύνδεση αυτή φέρεται να δημιούργησε ένα ενιαίο περιβάλλον διοίκησης και ελέγχου, όπου το ίδιο το σύστημα μπορεί να αποφασίζει αν μια απειλή πρέπει να αντιμετωπιστεί με hard-kill μέσο, δηλαδή με πύραυλο, ή με soft-kill μέσο, δηλαδή με ηλεκτρονική παρεμβολή. Αυτή η λογική αυτοματοποιημένης επιλογής θεωρείται πλέον βασική απαίτηση και για τη μελλοντική αμερικανική αρχιτεκτονική “Ασπίδα του Αχιλλέα”.

Σημαντικό θεωρείται και το παθητικό σκέλος εντοπισμού. Σύμφωνα με την ίδια ανάρτηση, τα «Ψαρά» απέδειξαν ότι μπορούν να εντοπίζουν drones κατηγοριών 2 και 3 σε αποστάσεις έως και 150 χιλιομέτρων, χωρίς να ενεργοποιούν ραντάρ και χωρίς να αποκαλύπτουν τη θέση του πλοίου. Το μοντέλο αυτό εξετάζεται πλέον από το αμερικανικό Ναυτικό για τα αντιτορπιλικά Arleigh Burke, ώστε να επιχειρούν σε καθεστώς EMCON, διατηρώντας χαμηλό ηλεκτρομαγνητικό ίχνος αλλά πλήρη αντι-drone εικόνα.

Το ενδιαφέρον, πάντως, δεν σταματά στο ναυτικό πεδίο. Γίνεται λόγος για αμερικανικές δοκιμές “Red Sands Hard Kill Challenge” στη Σαουδική Αραβία, στις οποίες ελληνικές εταιρείες, μεταξύ αυτών και η ΕΑΒ, καλούνται να παρουσιάσουν λύσεις ηλεκτρονικών παρεμβολών που μπορούν να τοποθετηθούν ακόμη και σε χερσαία οχήματα. Παράλληλα, στο πλαίσιο του NATO Rapid Adoption Action Plan, εξετάζεται ταχεία υιοθέτηση αντίστοιχων τεχνολογιών soft-kill σε ευρωπαϊκές φρεγάτες μέσα στην επόμενη διετία.

Αν όλα αυτά επιβεβαιωθούν στο πεδίο και σε συμμαχικό επίπεδο, τότε η Ελλάδα δεν θα έχει προσφέρει απλώς μια ακόμη αμυντική λύση. Θα έχει συμβάλει σε μια ευρύτερη αλλαγή παραδείγματος. Από τον πόλεμο της ακριβής αναχαίτισης στον πόλεμο της έξυπνης, φθηνής και διατηρήσιμης εξουδετέρωσης. Και σε αυτή την εξίσωση, η φρεγάτα «Ψαρά» εμφανίζεται όχι απλώς ως μονάδα επιφανείας, αλλά ως πιλοτικό μοντέλο ενός νέου δυτικού δόγματος αντι-drone άμυνας.

Ιδιαίτερη σημασία έχει, πάντως, το σαφές βουλγαρικό ενδιαφέρον για το anti-drone σύστημα «Κένταυρος», το οποίο ο Νίκος Δένδιας ανέδειξε ως μέρος της «Ασπίδας του Αχιλλέα» και της συνολικής μεταρρύθμισης των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων. Η αναφορά του Έλληνα υπουργού στη Σόφια δεν ήταν τυπική: έδειξε ότι η Βουλγαρία βλέπει στην ελληνική τεχνογνωσία ένα πρακτικό εργαλείο για την αεράμυνα και την αντιμετώπιση drones, ανοίγοντας ταυτόχρονα πεδίο συνεργασίας και στο επίπεδο της αμυντικής καινοτομίας.

Κένταυρος Εθνική Άμυνα LIFE Ελλάδα