Η Τουρκία προετοιμάζεται συστηματικά για επιχειρήσεις στο Αιγαίο, εντάσσει ελληνικά νησιά στο επιχειρησιακό της κάδρο και προβάλλει δημόσια τις στρατιωτικές της ασκήσεις. Την ίδια ώρα, όπως επισημαίνει ο αντιστράτηγος ε.α. Λάμπρος Τζούμης, η Ελλάδα πολλές φορές αποφεύγει ακόμη και να κατονομάσει την Τουρκία στα σενάρια των ασκήσεών της, χρησιμοποιώντας τον όρο «Λευκή Χώρα».

Μια φωτογραφία από την τουρκική άσκηση EFES-26, την οποία δημοσίευσε το κρατικό πρακτορείο Anadolu, άναψε νέα συζήτηση για τις πραγματικές προθέσεις της Άγκυρας στο Αιγαίο. Στην εικόνα φαίνονται Τούρκοι πιλότοι στην Αεροπορική Βάση Μπαντίρμα να μελετούν χάρτες της άσκησης, ενώ στην οθόνη πίσω τους απεικονίζεται η Λήμνος.

Η εικόνα δεν αιφνιδιάζει όσους παρακολουθούν τη στρατηγική της Τουρκίας. Αντίθετα, επιβεβαιώνει τη συστηματική προετοιμασία της Άγκυρας απέναντι στην Ελλάδα. Όπως σημειώνει ο Λάμπρος Τζούμης, είναι πολύ πιθανό η συγκεκριμένη φωτογραφία να δόθηκε σκοπίμως στη δημοσιότητα στο πλαίσιο των ψυχολογικών επιχειρήσεων που εφαρμόζει η Τουρκία.

Η Άγκυρα χρησιμοποιεί τέτοιες εικόνες για να προβάλει ισχύ, να επηρεάσει αντιλήψεις και να δημιουργήσει κλίμα πίεσης. Δεν κρύβει τις επιδιώξεις της. Τις δείχνει, τις επικοινωνεί και τις εντάσσει σε μια ευρύτερη στρατηγική αμφισβήτησης στο Αιγαίο.

Οι ασκήσεις EFES διεξάγονται κάθε χρόνο και περιλαμβάνουν μεγάλης κλίμακας διακλαδικές αμφίβιες επιχειρήσεις. Τα σενάρια προσομοιώνουν κατάληψη νησιού αρχιπελαγικής χώρας, δηλαδή στην πράξη ελληνικού νησιού. Την εκτέλεσή τους αναλαμβάνει η 4η Τουρκική Στρατιά, γνωστή ως Στρατιά Αιγαίου, ένας σχηματισμός με σαφή επιθετικό προσανατολισμό προς το Αιγαίο.

Η συγκρότηση της «Διακλαδικής Δύναμης Ειδικής Αποστολής», η ενίσχυσή της με αεροπορικά και ναυτικά μέσα και η εκπαίδευση σε αποβατικές, αεροκίνητες και αεραποβατικές επιχειρήσεις δεν αφήνουν περιθώρια παρερμηνειών. Η Τουρκία σχεδιάζει, εκπαιδεύεται και προετοιμάζεται για συγκεκριμένο επιχειρησιακό περιβάλλον.

Το παράδοξο, σύμφωνα με τον Έλληνα στρατηγό, είναι ότι ενώ η Τουρκία εμφανίζει ανοιχτά τις στρατιωτικές της προθέσεις, η Ελλάδα εξακολουθεί συχνά να φοβάται ακόμη και τις λέξεις. Σε ελληνικές ασκήσεις, αντί να κατονομάζεται η Τουρκία, χρησιμοποιείται ο όρος «Λευκή Χώρα», λες και η αποφυγή της ονομασίας μπορεί να λειτουργήσει ως κατευνασμός.

Η επισήμανση του Λάμπρου Τζούμη αγγίζει τον πυρήνα της ελληνικής αμυντικής νοοτροπίας. Η απειλή δεν εξαφανίζεται επειδή δεν την ονομάζεις. Η Τουρκία δεν παύει να σχεδιάζει επειδή η Ελλάδα αποφεύγει τη ρητή αναφορά. Και η επιθετικότητα δεν μειώνεται επειδή η Αθήνα επιλέγει προσεκτικές διατυπώσεις.

Το ζήτημα δεν είναι λεκτικό. Είναι στρατηγικό. Η Τουρκία προβάλλει τη «Γαλάζια Πατρίδα», εκπαιδεύει δυνάμεις για αποβατικές επιχειρήσεις, διατηρεί τη Στρατιά Αιγαίου, αμφισβητεί ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα και εντάσσει ελληνικά νησιά στα σενάρια των ασκήσεών της.

Απέναντι σε αυτή την πραγματικότητα, η Ελλάδα καλείται να εγκαταλείψει τις ψευδαισθήσεις. Η αποτροπή απαιτεί καθαρή εικόνα της απειλής, σαφή ονομασία του αντιπάλου και πολιτική βούληση. Όταν η Άγκυρα δείχνει τη Λήμνο στους χάρτες της άσκησης EFES, η Αθήνα δεν μπορεί να κρύβεται πίσω από τη «Λευκή Χώρα».

Το μήνυμα του στρατηγού είναι σαφές: η Τουρκία προετοιμάζεται για το Αιγαίο. Η Ελλάδα οφείλει να πάψει να συμπεριφέρεται σαν να φοβάται την πραγματικότητα.

Λάμπρος Τζούμης Εθνική Άμυνα Τουρκία Ελλάδα