Ο «Τάκαρος» που άλλαξε επίπεδο το ελληνικό ποδόσφαιρο

Αθλητικό Σαν Σήμερα: Υπάρχουν ημερομηνίες που δεν γράφονται απλώς στο ημερολόγιο ενός συλλόγου. Γίνονται σημείο αναφοράς. Σαν σήμερα, 7 Ιανουαρίου 1962, ο Τάκης (Νεοτάκης) Λουκανίδης, στα 25 του, φόρεσε για πρώτη φορά την πράσινη φανέλα σε επίσημο παιχνίδι και το ντεμπούτο του ήρθε με τρόπο που έμεινε: νίκη 3-2 επί της ΑΕΚ. Μια πρώτη εμφάνιση που δεν ήταν απλώς “καλή”. Ήταν το ξεκίνημα μιας εποχής όπου ο Παναθηναϊκός απέκτησε έναν ποδοσφαιριστή που πολλοί ακόμη τον χαρακτηρίζουν τον πληρέστερο Έλληνα όλων των εποχών.

Από την Κομοτηνή στη Δόξα και από εκεί στο προσκήνιο της χώρας

Η ιστορία του Λουκανίδη δεν είναι της εύκολης διαδρομής. Ξεκινά από την ΑΕΚ Κομοτηνής, περνά το 1955 στη Δόξα Δράμας και εκεί γίνεται κάτι που, για τα δεδομένα της εποχής, ισοδυναμούσε με άθλο: με τους «μαυραετούς» φτάνει τρεις φορές σε τελικό Κυπέλλου, ανοίγοντας για μια επαρχιακή ομάδα πόρτες που έμοιαζαν κλειστές.

Το 1958, σε μια εποχή που το ΠΟΚ έμοιαζε να “κλειδώνει” την Εθνική, ο Λουκανίδης γίνεται ο μόνος παίκτης εκτός ΠΟΚ που καλείται για το παιχνίδι του Κυπέλλου Εθνών με την πανίσχυρη Γαλλία των Φοντέν και Κοπά. Ήταν η στιγμή που η Ελλάδα κατάλαβε ότι υπάρχει ένας ποδοσφαιριστής που δεν χωράει σε ταμπέλες και όρια.

Η μεταγραφή που πέρασε από… τρικυμία

Η άφιξή του στον Παναθηναϊκό δεν ήταν μια απλή υπογραφή. Ήταν μια μεταγραφή που πέρασε από πολλά κύματα και κουβαλάει όλο το ποδόσφαιρο της παλιάς Ελλάδας: πάθος, τοπικές κοινωνίες, πιέσεις, κανονισμούς-πατέντες και τον «λόγο» που μετρούσε περισσότερο από χαρτί.

Πρώτη ενδιαφέρεται η ΑΕΚ (1959), αλλά –σύμφωνα με τα δημοσιεύματα της εποχής– κόσμος συγκεντρώνεται για να αποτρέψει την εξέλιξη. Υπάρχει και ενδιαφέρον από τη Γιουβέντους, που τον είχε δει με την Εθνική Ενόπλων. Την ίδια στιγμή, ο Παναθηναϊκός τον πλησιάζει και ο ίδιος “γέρνει” εκεί, γιατί –όπως λέγεται– ήταν η ομάδα της καρδιάς του.

Η Δόξα αντιδρά. Και τότε έρχεται το “κόλπο” των κανονισμών: ο Λουκανίδης φεύγει για έναν χρόνο στην Κύπρο, στον ΑΠΟΕΛ, ώστε –μέσω ρύθμισης της εποχής– να μπορέσει να επιστρέψει και να ενταχθεί σε ομάδα της επιλογής του. Εν τω μεταξύ, τον πλησιάζουν και από τον Ολυμπιακό με δελεαστική πρόταση. Εκείνος, όμως, αρνείται. Όχι γιατί δεν τον ενδιέφερε – αλλά γιατί, όπως λέει ο ίδιος, είχε δώσει τον λόγο του. Και τότε ο λόγος “ήταν συμβόλαιο”.

Στο βιβλίο του («Εγώ ο Τάκης Λουκανίδης») περιγράφει εικόνες που σήμερα μοιάζουν από άλλη Ελλάδα: γενική συνέλευση στη Δράμα, φίλαθλοι που “περικυκλώνουν” τον χώρο, η Δόξα που επιμένει «όχι», ο Παναθηναϊκός που κινείται σε νομικά μονοπάτια της εποχής, μέχρι να βρεθεί τελικά η χρυσή τομή. Και κάπου εκεί καταγράφεται και το μέγεθος: μεταγραφή που –όπως ο ίδιος αφηγείται– έφτασε συνολικά σε κόστος που αντιστοιχούσε περίπου σε… μια πολυκατοικία για τα μέτρα της εποχής.

Το ντεμπούτο που “έγραψε” και η αρχή μιας πράσινης δυναστείας

Και φτάνουμε στη μέρα-κλειδί: 7/1/1962 και νίκη 3-2 επί της ΑΕΚ. Για τον Λουκανίδη στον τελικό του εορταστικού Κυπέλλου της ΓΓΑ. Δεν υπήρχε καλύτερο ντεμπούτο. Μεγάλο ματς, δύσκολη έδρα, γκολ και αποτέλεσμα που μετράει, και μια πρώτη γεύση από το βάρος του Παναθηναϊκού.

Από εκεί και πέρα, η πράσινη επταετία του έγινε τίτλοι και αριθμοί:

• 7 χρόνια στον Παναθηναϊκό
• 4 πρωταθλήματα και 1 Κύπελλο
• μέλος της θρυλικής ομάδας του αήττητου πρωταθλήματος 1963-64
• 142 αγώνες Α’ Εθνικής με 59 γκολ, συν 12 στο Κύπελλο

Για τα δεδομένα του ρόλου του –ένας ποδοσφαιριστής που έπαιζε σχεδόν παντού– αυτά τα νούμερα δεν είναι απλώς “καλά”. Είναι σφραγίδα κλάσης.

Ο «πληρέστερος»

Το μεγάλο του “παράσημο” δεν ήταν μόνο οι τίτλοι. Ήταν ότι έπαιζε σχεδόν σε όλες τις θέσεις και το έκανε με επιτυχία. Σε μια εποχή που το ποδόσφαιρο δεν είχε τον όρο “πολυεργαλείο”, ο Λουκανίδης ήταν ακριβώς αυτό: παίκτης που μπορούσε να καλύψει ανάγκες, να αλλάξει ισορροπίες, να σταθεί και ως χαφ, και ως επιθετικός, και ως παίκτης που “κρατάει” ομάδα.

Γι’ αυτό και η υστεροφημία του ξεπέρασε τα χρώματα. Έγινε από εκείνους που τους αναγνωρίζουν όλοι – γιατί οι παλιοί ξέρουν: το χορτάρι αποτιμά τις μεταγραφές, όχι τα μηδενικά.

Το φινάλε, ο Άρης και η Εθνική

Μετά τον Παναθηναϊκό, κλείνει την καριέρα του στον Άρη, με 45 συμμετοχές, 8 γκολ και Κύπελλο το 1970. Με την Εθνική Ελλάδας παίζει 23 φορές (1958-1967) και σκοράρει 3 γκολ.

Η απώλεια και το αποτύπωμα

Στις 11 Ιανουαρίου 2018, ο Παναθηναϊκός αποχαιρέτησε τον Τάκη Λουκανίδη σε ηλικία 81 ετών. Η ΠΑΕ μίλησε τότε για μία από τις πιο εμβληματικές μορφές του συλλόγου – και δεν ήταν υπερβολή. Ήταν αποτύπωση της πραγματικότητας.

Γιατί ο «Τάκαρος» δεν είναι απλώς μια σπουδαία μονάδα του παρελθόντος. Είναι ένα μέτρο σύγκρισης. Ένας ποδοσφαιριστής που ανήκει στην κατηγορία εκείνων που δεν χρειάζονται “μύθο” για να σταθούν: τους αρκεί η διαδρομή τους.