Κάποιες ήττες μπορεί να προκύψουν από μια κακή στιγμή, ένα ατομικό λάθος ή μια ατυχία. Η συντριβή της Εθνικής Ελλάδας με 7-0 από την Ολλανδία δεν σηκώνει δικαιολογίες. Εξάλλου το παραδέχτηκε και ο Ιβάν Γιοβάνοβιτς στη συνέντευξη Τύπου μετά το ματς, ότι δεν ήταν προετοιμασμένοι κατάλληλα. Δεν είναι μόνο τα επτά γκολ αλλά ο τρόπος με τον οποίο ήρθαν, η αδυναμία αντίδρασης, η έλλειψη συνοχής και κυρίως η τεράστια διαφορά στην παραγωγή ευκαιριών ανάμεσα στις δύο ομάδες. Και αυτή η διαφορά αποτυπώνεται στους αριθμούς, οι οποίοι πολλές φορές περιγράφουν καλύτερα από οποιαδήποτε άλλη προσέγγιση όσα συνέβησαν στον αγωνιστικό χώρο.

Τα τρία γκολ στα πρώτα 18 λεπτά και η κατάρρευση

Η Ελλάδα πήγε στο Άμστερνταμ γνωρίζοντας ότι είχε απέναντί της έναν εξαιρετικά ποιοτικό αντίπαλο. Αυτό, όμως, δεν μπορεί να δικαιολογήσει την εικόνα που παρουσίασε στο ξεκίνημα. Στο 6ο λεπτό ο Σάμερβιλ άνοιξε το σκορ. Στο 12' ο Ράιντερς έκανε το 2-0 και στο 18' ο ίδιος ποδοσφαιριστής ανέβασε τον δείκτη στο 3-0.

Πριν καν συμπληρωθεί το πρώτο εικοσάλεπτο, η Εθνική είχε δεχθεί τρία γκολ.

Η ελληνική άμυνα δεν μπορούσε να ελέγξει τις κινήσεις των Ολλανδών, οι αποστάσεις ανάμεσα στις γραμμές δεν ήταν οι απαιτούμενες και οι γηπεδούχοι έβρισκαν με χαρακτηριστική ευκολία χώρους μέσα και γύρω από την περιοχή. Στο 24ο λεπτό η Ελλάδα πίστεψε για λίγο ότι είχε μειώσει με τον Φώτη Ιωαννίδη, όμως το γκολ ακυρώθηκε μετά από παρέμβαση του VAR για χέρι. Στη συνέχεια, ο Ράιντερς ολοκλήρωσε το χατ τρικ στο 33' και ο Τίμπερ διαμόρφωσε το 5-0 στο 40'.

Η εικόνα δεν άλλαξε ούτε στο ημίχρονο. Ο Γιοβάνοβιτς δεν προχώρησε σε αλλαγές προσώπων ή σχηματισμού στο ημίχρονο, παρά το γεγονός ότι η ομάδα του είχε δεχθεί πέντε γκολ. Ο Τίμπερ στο 59' και ο Μάλεν στο 61' διαμόρφωσαν το τελικό 7-0, με την Ολλανδία να έχει ουσιαστικά ολοκληρώσει την επιθετική της παράσταση μία ώρα μετά τη σέντρα.

Τι μαρτυρούν οι αριθμοί από τη συντριβή της Εθνικής από την Ολλανδία

Το 4,40 έναντι 0,39 στα xGoals λέει σχεδόν όλη την ιστορία

Αν υπάρχει ένας αριθμός που αποτυπώνει τη διαφορά των δύο ομάδων, αυτός είναι ο δείκτης των αναμενόμενων γκολ. Η Ολλανδία ολοκλήρωσε την αναμέτρηση με 4,40 xG, ενώ η Ελλάδα περιορίστηκε μόλις στο 0,39. Πρόκειται για τεράστια απόσταση, η οποία φανερώνει ότι οι Ολλανδοί δεν ήταν απλώς πιο εύστοχοι. Δημιούργησαν ευκαιρίες με πολύ μεγαλύτερη πιθανότητα να μετατραπούν σε γκολ. Οι γηπεδούχοι επιχείρησαν 17 τελικές προσπάθειες, από τις οποίες οι 13 κατέληξαν στην εστία. Η Ελλάδα είχε εννέα τελικές, αλλά μόνο μία βρήκε στόχο.

Ακόμη πιο αποκαλυπτικό είναι το στοιχείο των μεγάλων ευκαιριών! Οκτώ για την Ολλανδία, καμία για την Ελλάδα. Οι Ολλανδοί πραγματοποίησαν 15 τελικές μέσα από την περιοχή, ενώ είχαν 42 επαφές με την μπάλα στην αντίπαλη περιοχή. Η Ελλάδα κατέγραψε επτά τελικές μέσα από την περιοχή και 24 επαφές.  Αυτή είναι η πραγματική διαφορά που αποτυπώθηκε στο παιχνίδι. Η Ελλάδα μπορούσε κατά διαστήματα να μεταφέρει την μπάλα προς την επίθεση, αλλά δεν κατάφερνε να μετατρέψει αυτή την παρουσία σε ουσιαστική απειλή.

Δεν αρκεί να μπεις στην αντίπαλη περιοχή. Πρέπει να μπορείς να δημιουργήσεις συνθήκες εκτέλεσης. Και σε αυτόν τον τομέα η ελληνική ομάδα απέτυχε. 

Το παράδοξο της κατοχής και των 480 μεταβιβάσεων

Ένα ακόμη στοιχείο που παρουσιάζει ενδιαφέρον είναι ότι η κατοχή της μπάλας δεν είχε την τεράστια διαφορά που θα περίμενε κάποιος βλέποντας το τελικό αποτέλεσμα. Η Ολλανδία είχε 53% και η Ελλάδα 47%. Αντίστοιχα, οι γηπεδούχοι πραγματοποίησαν 543 μεταβιβάσεις και οι διεθνείς μας 480. Η Ελλάδα είχε μάλιστα ποσοστό ευστοχίας στις πάσες 87%, έναντι 90% της Ολλανδίας.

Τι σημαίνει αυτό; Ότι η ομάδα του Γιοβάνοβιτς δεν ήταν διαρκώς χωρίς την μπάλα στα πόδια της. Το ζήτημα ήταν τι έκανε όταν την αποκτούσε και, κυρίως, πώς συμπεριφερόταν όταν την έχανε. Οι Ολλανδοί πραγματοποίησαν 165 πάσες στο τελευταίο τρίτο του γηπέδου, ενώ οι Έλληνες 106. Οι πρώτοι είχαν 15 πάσες-κλειδιά και οι δεύτεροι εννέα. Η διαφορά βρισκόταν στην ποιότητα της ανάπτυξης, στην κίνηση χωρίς την μπάλα και στην ταχύτητα με την οποία οι Ολλανδοί μπορούσαν να φτάσουν σε θέση εκτέλεσης. Η κατοχή δεν αποτελεί από μόνη της ένδειξη ισορροπημένου παιχνιδιού. Μπορεί μια ομάδα να έχει αρκετά την μπάλα, χωρίς να απειλεί πραγματικά. Αυτό ακριβώς συνέβη στην Ελλάδα.

Οι καλύτεροι παίκτες της Εθνικής έμειναν μακριά από την καλή τους μέρα

Ένα από τα μεγάλα προβλήματα για τον Γιοβάνοβιτς ήταν ότι οι ποδοσφαιριστές από τους οποίους περίμενε να κάνουν τη διαφορά επιθετικά δεν κατάφεραν να ανταποκριθούν. Ο Χρήστος Τζόλης, ένας από τους πιο ποιοτικούς και επικίνδυνους παίκτες της Εθνικής, ολοκλήρωσε την παρουσία του με δύο τελικές και μόλις 0,08 xG. Είχε 23 επιτυχημένες πάσες στις 31 και μία επιτυχημένη ντρίμπλα σε δύο προσπάθειες. Ο Κωνσταντίνος Καρέτσας, από τον οποίο η Ελλάδα περιμένει δημιουργία και ενέργεια στο επιθετικό τρίτο, είχε επίσης δύο τελικές, με μόλις 0,04 xG. Επιχείρησε δύο ντρίμπλες χωρίς επιτυχία και ολοκλήρωσε 22 από τις 26 μεταβιβάσεις του. Ο Βαγγέλης Παυλίδης, που αγωνίστηκε στην κορυφή μαζί με τον Φώτη Ιωαννίδη, κατέγραψε μία τελική με 0,06 xG και 22 επιτυχημένες πάσες σε 23 προσπάθειες.

Τι μαρτυρούν οι αριθμοί από τη συντριβή της Εθνικής από την Ολλανδία

Ο Φώτης Ιωαννίδης δεν κατάφερε ούτε αυτός να δημιουργήσει σημαντικό κίνδυνο για την ολλανδική άμυνα. Είχε 18 επιτυχημένες πάσες στις 23, ενώ το γκολ που σημείωσε ακυρώθηκε. Το γεγονός ότι κέρδισε 11 μονομαχίες, περισσότερες από κάθε άλλον Έλληνα σύμφωνα με τα στοιχεία του αγώνα, δείχνει ότι προσπάθησε να δώσει μάχες. Άλλο όμως η προσωπική προσπάθεια και άλλο η συνολική επιθετική λειτουργία. Η Ελλάδα είχε δύο επιθετικούς με ικανότητα στο σκοράρισμα και δύο εξαιρετικά ταλαντούχους ποδοσφαιριστές στα άκρα, όμως δεν κατάφερε να δημιουργήσει ούτε μία μεγάλη ευκαιρία.

Αυτό δεν μπορεί να αποδοθεί αποκλειστικά στην κακή απόδοση των τεσσάρων. Υπάρχει και ζήτημα συνολικής λειτουργίας, αφού η μπάλα δεν έφτανε σε αυτούς υπό τις κατάλληλες προϋποθέσεις.

Η μεσαία γραμμή δεν μπόρεσε να περιορίσει τον Ράιντερς

Εξίσου προβληματική ήταν η εικόνα στον άξονα. Ο Τιτζάνι Ράιντερς πέτυχε τρία γκολ και ολοκλήρωσε τον αγώνα με 1,40 xG, ενώ ο Γιούριεν Τίμπερ πρόσθεσε δύο τέρματα με 1,16 xG. Αυτό δείχνει πόσο εύκολα παίκτες που δεν αγωνίζονται ως κλασικοί σέντερ φορ βρέθηκαν σε εξαιρετικές θέσεις εκτέλεσης. Η Ελλάδα δεν κατάφερε να ελέγξει τις κινήσεις από τις πίσω γραμμές και να προστατεύσει επαρκώς τους χώρους μπροστά από τους κεντρικούς αμυντικούς.

Ο Φρένκι ντε Γιονγκ είχε 79 επιτυχημένες πάσες σε 80 προσπάθειες, ποσοστό 99%, μέχρι την αντικατάστασή του στο ημίχρονο. Ο Τζόι Φέερμαν, από την άλλη, ολοκλήρωσε 88 από τις 95 πάσες του, έχοντας 114 επαφές με την μπάλα. Οι δύο αυτοί αριθμοί μαρτυρούν πόσο άνετα μπορούσε η Ολλανδία να οργανώνει το παιχνίδι της από τον άξονα.

Οι Ανδρούτσος και Τριάντης βρέθηκαν απέναντι σε μια μεσαία γραμμή που κυκλοφορούσε γρήγορα την μπάλα και αξιοποιούσε τους χώρους ανάμεσα στις ελληνικές γραμμές. Χωρίς την απαιτούμενη πίεση στον κάτοχο και με τα αμυντικά στηρίγματα να μην λειτουργούν σωστά, η ελληνική άμυνα δεχόταν συνεχώς επιθέσεις με δυσμενείς προϋποθέσεις. Δεν είναι τυχαίο ότι οι διεθνείς μας χρειάστηκε να πραγματοποιήσουν 19 απομακρύνσεις, έναντι μόλις οκτώ των Ολλανδών.

Ο Τζολάκης δέχθηκε επτά γκολ, αλλά το πρόβλημα ήταν μεγαλύτερο

Ο Κωνσταντίνος Τζολάκης βρέθηκε σε μια εξαιρετικά δύσκολη βραδιά. Η Ολλανδία είχε 13 τελικές στην εστία και ο Έλληνας τερματοφύλακας πραγματοποίησε έξι αποκρούσεις. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το xG on target των Ολλανδών, που έφτασε το 6,23. Πρόκειται για έναν δείκτη που αξιολογεί την ποιότητα των τελικών προσπαθειών που κατέληξαν προς την εστία.

Αυτό σημαίνει ότι ο Τζολάκης αντιμετώπισε πολλά τελειώματα υψηλής επικινδυνότητας. Το γεγονός ότι δέχθηκε επτά τέρματα δεν μπορεί, από μόνο του, να οδηγήσει στο συμπέρασμα ότι ήταν ο βασικός υπεύθυνος για το αποτέλεσμα. Η συνολική αμυντική συμπεριφορά της Ελλάδας δεν του επέτρεψε να έχει την προστασία που απαιτείται απέναντι σε μια ομάδα τέτοιας ποιότητας.

Τι μαρτυρούν οι αριθμοί από τη συντριβή της Εθνικής από την Ολλανδία

Η συζήτηση για τον Κωστούλα και οι επιλογές του Γιοβάνοβιτς

Η ήττα επανέφερε αναπόφευκτα στο προσκήνιο και τις επιλογές του Ιβάν Γιοβάνοβιτς. Ένα από τα ζητήματα που προκάλεσαν συζητήσεις πριν από τη σέντρα ήταν η απόφαση να μείνει εκτός της τελικής 23άδας ο Μπάμπης Κωστούλας. Ο νεαρός επιθετικός της Μπράιτον βρίσκεται σε εξαιρετική αγωνιστική κατάσταση, πραγματοποιώντας πολύ καλές εμφανίσεις στην Premier League, χωρίς να αντιμετωπίζει κάποιο πρόβλημα τραυματισμού.

Ο Γιοβάνοβιτς προτίμησε άλλες λύσεις για τη συγκεκριμένη αναμέτρηση, εξηγώντας ότι διαθέτει αρκετούς επιθετικούς και καλείται να επιλέγει ανάλογα με τις απαιτήσεις κάθε αγώνα. Είναι δικαίωμα κάθε προπονητή να επιλέγει τους ποδοσφαιριστές που θεωρεί καταλληλότερους. Όπως είναι και λογικό να αξιολογούνται οι αποφάσεις του μετά από ένα τέτοιο αποτέλεσμα.

Το ερώτημα που προκύπτει είναι αν η Ελλάδα μπορούσε να αξιοποιήσει έναν ποδοσφαιριστή με την ενέργεια, την ταχύτητα και τη διάθεση για πίεση που χαρακτηρίζουν τον Κωστούλα. Βεβαίως, θα ήταν υπερβολικό να ισχυριστούμε ότι ένας παίκτης θα μπορούσε να αλλάξει την εικόνα μιας ομάδας που δέχθηκε επτά γκολ. Ωστόσο, η επιλογή του αποκλεισμού του από την αποστολή παραμένει ένα θέμα που δικαιολογημένα συζητείται.

Η επιστροφή Μπακασέτα

Μια άλλη περίπτωση με ιδιαίτερο ενδιαφέρον είναι αυτή του Τάσου Μπακασέτα. Ο έμπειρος μεσοεπιθετικός επέστρεψε στην Εθνική, έχοντας βρει αγωνιστικό ρυθμό και πρωταγωνιστικό ρόλο με τη φανέλα του ΑΠΟΕΛ στην Κύπρο. Μάλιστα, στις αρχές Νοεμβρίου είχε πετύχει δύο γκολ στη νίκη του ΑΠΟΕΛ με 2-1 απέναντι στην Ομόνοια Αραδίππου, ενώ είχε φτάσει τα τέσσερα τέρματα στο πρωτάθλημα.

Η παρουσία του στην Εθνική κρίθηκε ξανά απαραίτητη από τον Γιοβάνοβιτς, ο οποίος τον συμπεριέλαβε στις επιλογές του μετά την απουσία του από τους τέσσερις πρώτους αγώνες του Nations League. Ο Μπακασέτας πέρασε στον αγωνιστικό χώρο στο 64ο λεπτό, αντικαθιστώντας τον Παυλίδη, όταν το σκορ είχε ήδη διαμορφωθεί στο 7-0. Στα λεπτά που αγωνίστηκε είχε 15 επιτυχημένες πάσες σε 18 προσπάθειες, ποσοστό 83%, και 24 επαφές με την μπάλα.

Δεν κατέγραψε τελική προσπάθεια ούτε κατάφερε να αλλάξει την επιθετική εικόνα της ομάδας. Ωστόσο, όταν ένας ποδοσφαιριστής μπαίνει σε μια αναμέτρηση που έχει ουσιαστικά τελειώσει, είναι δύσκολο να αξιολογηθεί με τα ίδια κριτήρια που ισχύουν για όσους ξεκίνησαν βασικοί. Η επιστροφή του Μπακασέτα, επομένως, θα κριθεί περισσότερο από τη συνέχεια και από τον ρόλο που μπορεί να έχει στην προσπάθεια ανασύνταξης της Εθνικής.

Τι μαρτυρούν οι αριθμοί από τη συντριβή της Εθνικής από την Ολλανδία

Τι πρέπει να αλλάξει απέναντι στη Σερβία

Η Ελλάδα δεν έχει την πολυτέλεια να μείνει στην απογοήτευση του Άμστερνταμ. Τη Δευτέρα 16 Νοεμβρίου υποδέχεται τη Σερβία στο Πανθεσσαλικό, σε μια αναμέτρηση που θα καθορίσει την τελική της θέση στον όμιλο του Nations League. Η ομάδα του Γιοβάνοβιτς έχει ήδη αποδείξει ότι μπορεί να ανταποκριθεί απέναντι στους Σέρβους.

Στην πρεμιέρα της διοργάνωσης, στις 24 Σεπτεμβρίου, είχε πετύχει σπουδαία εκτός έδρας νίκη με 2-1 στο Βελιγράδι, παρότι είχε βρεθεί πίσω στο σκορ από το 4ο λεπτό. Ο Τζόλης ισοφάρισε στο 74' και ο Τάσος Δουβίκας ολοκλήρωσε την ανατροπή στο πέμπτο λεπτό των καθυστερήσεων. Η συγκεκριμένη αναμέτρηση μπορεί να αποτελέσει σημείο αναφοράς για την προετοιμασία του επόμενου παιχνιδιού.

Πρώτα απ' όλα, η Ελλάδα πρέπει να αποκαταστήσει την αμυντική της συνοχή. Να μικρύνει τις αποστάσεις ανάμεσα στις γραμμές, να περιορίσει τους χώρους στον άξονα και να μη δίνει τη δυνατότητα στους αντιπάλους να φτάνουν με τόση ευκολία στην περιοχή της. Δεύτερον, χρειάζεται μεγαλύτερη ένταση στην πίεση, αλλά με σωστή οργάνωση. Η πίεση χωρίς συνοχή μπορεί να δημιουργήσει περισσότερα προβλήματα από όσα λύνει. Τρίτον, πρέπει να βρεθεί τρόπος να αξιοποιηθούν καλύτερα οι επιθετικές δυνατότητες των Τζόλη, Καρέτσα, Παυλίδη, Ιωαννίδη και Δουβίκα.

Η Ελλάδα διαθέτει ποδοσφαιριστές με ταλέντο και ποιότητα στο επιθετικό τρίτο. Το πρόβλημα στο Άμστερνταμ δεν ήταν ότι δεν υπήρχαν παίκτες ικανοί να δημιουργήσουν ή να σκοράρουν, αλλά ότι η ομάδα δεν μπόρεσε να τους αξιοποιήσει. Τέλος, χρειάζεται σωστή διαχείριση των συναισθημάτων. Οι επτά φορές που η μπάλα κατέληξε στα δίχτυα είναι ένα βαρύ φορτίο, αλλά η Εθνική πρέπει να αποδείξει ότι έχει την προσωπικότητα να αντιδράσει.