Με αιχμηρή τοποθέτηση στη Ναυτεμπορική, ο αναλυτής Σάββας Καλεντερίδης έβαλε στο τραπέζι μια σειρά από καίρια ερωτήματα που, όπως υποστήριξε, παραμένουν αναπάντητα: η εμπλοκή των ελληνικών Patriot στη Σαουδική Αραβία, το νέο επεισόδιο με την Τουρκία για την Κάρπαθο και η ραγδαία κλιμάκωση του πολέμου στο Ιράν με τα επικίνδυνα σενάρια που εξετάζουν πλέον οι Ηνωμένες Πολιτείες.

Οι ελληνικοί Patriot στη Σαουδική Αραβία

Αφετηρία της ανάλυσης η επιβεβαίωση ότι οι ελληνικοί Patriot που βρίσκονται στη Σαουδική Αραβία αναχαίτισαν δύο ιρανικούς πυραύλους. Σε καθαρά επιχειρησιακό επίπεδο, σχολίασε ο Καλεντερίδης, αυτό σημαίνει ότι το ελληνικό προσωπικό αποκτά πραγματική πολεμική εμπειρία — κάτι που έχει τη δική του αξία για τις Ένοπλες Δυνάμεις.

Κάρπαθος: το τετελεσμένο που φοβάται η Άγκυρα

Από τη Σαουδική Αραβία, η ανάλυση μεταφέρθηκε στην Κάρπαθο, με αφορμή την τουρκική επιστολή διαμαρτυρίας προς το ΝΑΤΟ, τις ΗΠΑ και την ΕΕ για την εγκατάσταση ελληνικών Patriot στο νησί.

Ο Καλεντερίδης εξήγησε ότι από τις πολλές τουρκικές διεκδικήσεις εις βάρος της Ελλάδας, μόνο μία πατά σε διεθνείς συνθήκες: το θέμα της αποστρατιωτικοποίησης. Και αμέσως πρόσθεσε την κρίσιμη λεπτομέρεια: η Τουρκία δεν είναι συμβαλλόμενο μέρος στη Συνθήκη των Παρισίων για τα Δωδεκάνησα, άρα η επίκλησή της γίνεται εργαλειακά.

Η ουσία, κατά τον αναλυτή, είναι διαφορετική: το ραντάρ των Patriot τροφοδοτεί με εικόνα τόσο το εθνικό κέντρο επιχειρήσεων όσο και νατοϊκά κέντρα. Αυτό σημαίνει ότι στην πράξη το ΝΑΤΟ αποδέχεται ότι η Κάρπαθος δεν αντιμετωπίζεται ως αποστρατιωτικοποιημένο νησί. Και αν αρχίσει να ξηλώνεται το τουρκικό αφήγημα εκεί, ανοίγει ο δρόμος για να αποδυναμωθεί η επιχειρηματολογία της Άγκυρας και για άλλα νησιά — κάτι που, όπως σημείωσε ο ίδιος, η Τουρκία το αντιλαμβάνεται πλήρως και το φοβάται βαθιά.

Η τουρκική κίνηση, πάντως, χαρακτηρίστηκε από τον Καλεντερίδη επισφαλής: αν οι αποδέκτες της διαμαρτυρίας δεν πιέσουν την Ελλάδα να αποσύρει τα συστήματα, η Άγκυρα θα έχει ουσιαστικά καταγράψει μια νέα πραγματικότητα χωρίς να μπορεί να την ανατρέψει.

Ιράν: τρία σενάρια και ένα στρατηγικό αδιέξοδο

Το βαρύτερο μέρος της ανάλυσης αφορούσε τη Μέση Ανατολή και την ραγδαία κλιμάκωση του πολέμου στο Ιράν. Οι επιθέσεις έχουν πλέον μεταφερθεί στις ενεργειακές υποδομές του Περσικού Κόλπου — κάτι που ήδη αποτυπώνεται στις αγορές με αισθητή άνοδο του πετρελαίου. Για τον Καλεντερίδη, αυτή η εξέλιξη δείχνει ότι τα αρχικά σχέδια για γρήγορη κάμψη της Τεχεράνης δεν πέτυχαν, και πλέον αναζητούνται νέα μέσα πίεσης.

Στο πλαίσιο αυτό, ο αναλυτής περιέγραψε τρία σενάρια αμερικανικής στρατιωτικής δράσης που, όπως είπε, συζητούνται και προετοιμάζονται. Το πρώτο αφορά την καταστροφή των αποθεμάτων εμπλουτισμένου ουρανίου του Ιράν μέσω επιχείρησης ειδικών δυνάμεων — εξαιρετικά δύσκολης, καθώς προϋποθέτει σχεδόν πλήρη αποδυνάμωση της ιρανικής στρατιωτικής ικανότητας στις περιοχές φύλαξης. Το δεύτερο αφορά την κατάληψη της νήσου Χαρκ, του στρατηγικού σημείου από το οποίο περνά μεγάλο μέρος των ιρανικών πετρελαϊκών εξαγωγών. Το τρίτο, ίσως το πιο σύνθετο, αφορά χερσαία επιχείρηση στις υπώρειες των βουνών πάνω από τα Στενά του Ορμούζ, ώστε να τεθεί υπό έλεγχο το κρίσιμο θαλάσσιο πέρασμα.

Κανένα από αυτά, όμως, δεν είναι εύκολο — και κανένα δεν λύνει οριστικά το στρατηγικό πρόβλημα. Πώς θα κρατηθεί η νήσος Χαρκ αν καταληφθεί; Πώς θα εφοδιάζονται δυνάμεις σε ιδιαίτερα δύσκολο έδαφος; Και ποια θα είναι η ιρανική αντίδραση; Για τον Καλεντερίδη, η κατάσταση έχει μπει σε ζώνη στρατηγικού αδιεξόδου.

Παράλληλα, σημείωσε ότι μια επιτυχία στην πρώτη επιχείρηση θα μπορούσε να δώσει στον Ντόναλντ Τραμπ ευκαιρία απεμπλοκής — να ισχυριστεί ότι πέτυχε τον στόχο του και να αποχωρήσει. Το μεγάλο ερωτηματικό, όμως, παραμένει το Ισραήλ και το κατά πόσο θα δεχθεί μια τέτοια εξέλιξη.

«Η Ελλάδα να κοιτά μόνο το εθνικό της συμφέρον»

Κλείνοντας, ο Καλεντερίδης έδωσε και την ιστορική διάσταση της κρίσης, υπενθυμίζοντας ότι πίσω από το σημερινό καθεστώς του Ιράν βρίσκονται παλαιότερες δυτικές παρεμβάσεις — με χαρακτηριστικό παράδειγμα την ανατροπή του Μοσαντέκ το 1953. Οι σημερινές συγκρούσεις δεν γεννήθηκαν στο κενό, αλλά είναι προϊόν μακρών ιστορικών επιλογών και λαθών.

Το τελικό του μήνυμα ήταν ξεκάθαρο: η Ελλάδα οφείλει να βλέπει τις εξελίξεις αποκλειστικά μέσα από το πρίσμα του δικού της εθνικού συμφέροντος, να αποφεύγει τις αυταπάτες και να σταθμίζει ψυχρά τόσο τους κινδύνους όσο και τις ευκαιρίες που αναδύονται.

Patriot Σάββας Καλεντερίδης Σαουδική Αραβία Τουρκία LIFE Ελλάδα